De Assebroekse Meersen is een landschap van natte weilanden en veengebieden. Veen is een natte, zuurstofarme en sponsachtige grondsoort die bestaat uit plantaardig afval of humus. In deze Assebroekse Meersen rust het veen op een dun laagje moeraskalk, ontstaan door de aanvoer van opwellend grondwater dat rijk is aan kalk. Dit is heel uitzonderlijk in Vlaanderen.
In samenwerking met lokale landbouwers werkt het Agentschap voor Natuur en Bos aan een heropleving van zeldzame plantensoorten in dit gebied zoals dotterbloem, pinksterbloem, koekoeksbloem en pijptorkruid.
De winterse overstromingen maken van de meersen een ideale verzamelplek voor steltlopers en reigerachtigen zoals wulp, regenwulp, witgatje en kleine zilverreiger.
De knotbomen zijn een uitstekende broedplaats voor o.a. de steenuil en de gekraagde roodstaart.