Verborgen parel in de Antwerpse kempen

Op een mooie lenteavond word ik hartelijk ontvangen door Dirk Cools. Hij neemt me direct mee binnen naar het hoevetje. ‘Dit moet je eerst toch eens zien’. Boven op een kast in de keuken heeft een roodborstje zijn nest gebouwd. In het nest zie ik een aantal snaveltjes. De eigenaar staat er bij te stralen. ‘Toch ongelooflijk he’. Dit is de start van een boeiend gesprek over de mogelijkheden en de knelpunten van het beheer van Europese natuur door private eigenaars. Een rondleiding over het domein krijg ik er gratis bij.

Sinds wanneer ben jij hier actief Dirk?
Samen met mijn vrouw heb ik al jarenlang een boomkwekerij in Loenhout. Onze specialiteit is het kweken van ‘volwassen’ bomen. Wij droomden al lang van een natuurlijk bosterrein. Dit zowel om economische redenen als omwille van onze liefde voor natuur. Oorspronkelijk hadden we ons oog laten vallen op een ander gebied. Toen dit terrein te koop werd aangeboden, hebben we niet langer geaarzeld. Het gebied maakte vroeger deel uit van een groter kasteeldomein. Het bestaat uit bos in combinatie met weilanden en akkerland. Wat het ook zo mooi maakt is dat het gebied midden van weilanden en andere bossen ligt.

Wist je van bij de start dat je hier in Natura 2000 gebied lag?
Neen. Toen ik naar aanleiding van het Boven Lokaal Overleg door een vertegenwoordiger van Landelijk Vlaanderen gecontacteerd werd, viel ik uit de lucht. Ik had het wel leuker gevonden om het iets vroeger te weten. Toen ik het domein kocht wist ik wel dat het een natuurgebied was. Ik heb een beheerplan opgemaakt. Snel bleek dat we onze economische ‘dromen’ niet volledig zouden kunnen waarmaken. Toen vond ik het ook nog raar om op lange termijn te plannen. Als ik nu het effect zie van het verwijderen van bijvoorbeeld Amerikaanse Vogelkers begrijp ik het wel beter. Sindsdien hebben we ook al veel extra inspanningen gedaan zoals het aanleggen van het een aantal poelen, het creëren van open plekken in het bos of het beplanten van bepaalde zones.

Hoe hebt u het overleg over de instandhoudingsdoelstellingen ervaren?
Het is goed dat verschillende partijen betrokken worden bij het overleg over de instandhoudingsdoelstellingen. Het was interessant om de bekommernissen van bijvoorbeeld de landbouw of de jacht eens te horen. Zo is het voor mij duidelijk geworden dat voor landbouw in bepaalde gebieden een oplossing moet gezocht worden. Het gaat bij hen toch over hun kostwinning. Door het overleg heb ik ook weer wat bijgeleerd voor het beheer van mijn eigen terrein. Mijn beheerinspanningen hebben zeker al hun vruchten afgeworpen. Dat heb ik toch begrepen van het terreinbezoek van medewerkers van het Agentschap voor Natuur en Bos. Iets nieuw dat ik zeker wil proberen is het ringen van een aantal dikke Amerikaanse Eiken. Zo verhoog ik het aandeel dood hout wat onder andere goed is voor een aantal vogels.

Wat zijn voor u als eigenaar belangrijke aandachtspunten die u nog graag zou meegeven aan het Vlaams beleid?
Ik vond het raar om te horen dat de huidige afbakening niet bijgesteld kan worden. In mijn domein liggen een paar mooie stukjes die nu, raar genoeg, buiten de afbakening liggen terwijl ons huisje er wel in ligt. Ik heb dan ook nog steeds schrik dat ik later nadeel zal ondervinden van de inspanningen die ik hier gedaan heb als ik bijvoorbeeld het huis wil opknappen. Belangrijk is ook dat eigenaars inspanningen mogen doen op hun eigen tempo en volgens hun eigen inzichten. Maatregelen mogen zeker niet dwingend opgelegd worden.