Hieronder vind je een heleboel nieuwtjes over het ZENO-project.
Het eindrapport van het LIFE-natuurproject ZENO wordt opgemaakt. Samengevat kan men spreken van een succesvol project. Alle voorziene acties werden uitgevoerd en werden goedkoper uitgevoerd dan voorzien. Het half miljoen euro die over is gaat opnieuw naar het LIFE programma waardoor andere natuurherstelprojecten in Europa kunnen goedgekeurd worden. Ondertussen werd een beknopt verslag van het LIFE-natuurproject ZENO opgemaakt, ook wel layman's report genoemd. U kunt het hier downloaden.
Het LIFE + natuurproject ZTAR gaat officieel van start! ZTAR staat voor Zwin Tidal Area Restoration en is een LIFE + natuurproject. Het heeft als doel de huidige Zwinvlakte te herstellen. Enkele geplande acties zijn de vogeleilanden opnieuw broedsite te maken, grote stukken af te plaggen, grote begrazingsblokken (koeien en schapen) aan te leggen en de Zwingeul te verbreden en uit te diepen (grootste en duurste acites). Het project zal lopen van 1 januari 2011 tot en met 31 december 2015. De totale geraamde kost is 4.135.521 euro waarbij de helft door de Europese Commissie wordt bepaald, 42 % door het Agentschap voor Natuur en Bos en 8 % door provincie Zeeland. Evy Dewulf en Piet Lozie zullen opnieuw zorgen voor de uitvoering van dit natuurherstelproject. U verneemt er hier binnenkort meer over. In oktober 2011 staat alvast een informatieavond op het programma waarbij iedereen van harte welkom is!
Officiële einddatum van het LIFE-natuurproject ZENO. Het was spannend tot het einde. Wegens de nattigheid in het najaar verliepen de laatste werken in de Kleyne Vlakte van het Vlaams natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders' moeizaam. Toch konden de werken op 8 december 2010 opgeleverd worden en zijn alle voorziene acties tijdig uitgevoerd.
Er werden vandaag enkele vaten gevonden met distikstoftetraoxide (N2O4) in de Kleyne Vlakte. Dit giftig gas werd als raketbrandstof gebruikt tijdens de wereldoorlog. De civiele bescherming en brandweer kwamen ter plaatse en namen de drie vaten met het giftig goedje mee. Ook DOVO kwam nog langs om een gevonden vliegtuigbom onschadelijk te maken en mee te nemen. Ondertussen is alle gevaar geweken en zijn alle paden in het gebied opnieuw toegankelijk voor wandelaars, fietsers en ruiters.
Door de natte winter van vorig jaar konden alle natuurherstelwerken in de Kleyne Vlakte niet uitgevoerd worden. Op woensdag 8 september 2010 is de aannemer opnieuw gestart met de laatste werken in de Kleyne Vlakte. Enkele afgravingen net ten zuiden van de parking van het Zwin en ter hoogte van de Paardenmarktbeek dienen verder afgewerkt te worden. Ook een uitkijkpunt aan de Graaf Léon Lippensdreef wordt nog geplaatst, zodat iedereen strakst kan genieten van een prachtig hersteld natuurterrein!
Deze werken zullen nauwelijks invloed hebben op de recreanten, alle paden blijven open!
Deze werken zullen hoogstwaarschijnlijk nog tot eind oktober 2010 duren.
Het herstel van het microreliëf in de Kleyne Vlakte, het zuidelijk deel van het Vlaams Natuurreservaat ‘De Zwinduinen en -polders’, is de laatste, maar grootste actie van het LIFE-natuurproject ZENO! De Kleyne Vlakte is een voormalig schorre- en strandgebied dat sinds de negentiende eeuw door de Internationale Dijk van de zee is afgesneden en nu vooral uit weilanden bestaat. Naast de jumping die hier in de jaren ’30 werd aangelegd, is de Kleyne Vlakte tot de jaren ’60 ook gebruikt als vliegveld en werd er een karting aangelegd.
De oorspronkelijke geulen en het landschap in de Kleyne Vlakte worden hersteld door afgravingen en ophogingen. Op deze manier wordt er verhinderd dat het kwaliteitsvolle zoete grondwater vanuit de duinen wegstroomt naar de polders en worden de vochtige milieus in de Kleyne Vlakte hersteld. De kleine, aangeplante jachtbosjes worden verwijderd zodat het open karakter van de duinpolderovergang weer zichtbaar wordt. Daarnaast worden er ook een aantal poelen aangelegd. Op deze manier wordt de Kleyne Vlakte weer omgetoverd naar een waar paradijs voor vogels, amfibieën, zeldzame planten,…! Vooral de boomkikker heeft dringend nood aan deze natuurherstelwerken. In Knokke-Heist zit één van de zeldzame populaties in Vlaanderen en het is vijf voor twaalf voor dit kleine kikkertje. Er komt ook een uitkijkpunt aan de Graaf Léon Lippensdreef zodat iedereen de herstelde Kleyne Vlakte kan bewonderen. Bovendien worden alle interne afsluitingen verwijderd zodat het gebied landschappelijk nog aantrekkelijker wordt. Deze werkzaamheden zijn gestart op maandag 28 september 2009 en duren tot eind maart 2010.
Na het grote succes van vorig jaar, zet ook dit jaar het provinciaal natuurpark 'Het Zwin' en het gewestelijk natuurdomein 'Het Zwin' haar deuren wagenwijd open! Dit alles in kader van de week van de zee. Naast tal van activiteiten voor jong en oud, is ook Zeno opnieuw aanwezig! Het Agentschap voor Natuur en Bos is op deze dag niet enkel aanwezig met een heuse infostand, maar verzorgt ook de wandelingen in de Zwinvlakte (start om 10u, 13u en 15u) én in het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en polders' (start om 10u) waar een heuse ZENO-wandeling plaatsvindt.Iedereen is van harte welkom! (let wel in het gewestelijk natuurdomein zijn omwille van de hoge natuurwaarde geen honden toegelaten)
Voor meer info, zie folder (pdf-document).
Op donderdag 19 maart 2009 start Groep Mouton bvba met het wegvoeren van grote hoeveelheden grond. Gezien deze werken voor heel wat overlast (grote, zware vrachtwagens) kunnen zorgen voor zowel fietsers, ruiters en wandelaars heeft het Agentschap voor Natuur en Bos uit veiligheidsoverwegingen beslist om dit natuurgebied van 19 maart tot 31 maart 2009 tijdens de week af te sluiten. Enkel de Groenpleinduinen en het knuppelpad blijven toegankelijk. Tijdens het weekend zijn alle paden wel toegankelijk!
Klik op de kaart om ze te downloaden.
De weergoden laten het toe om Groep Mouton bvba opnieuw aan het werk te stellen. Nu maar hopen dat er nog zoveel mogelijk kan uitgevoerd worden vóór het broedseizoen (1 april 2009) zodat het in het najaar 2009 niet al te druk wordt (normaal gezien starten op 1 september 2009 ook de grote werken in de Kleyne Vlakte)..
Gezien de grote hoeveelheid regen die gevallen is de laatste week en het feit dat het niet meer hard genoeg vriest, werd beslist om de werken door Groep Mouton bvba opnieuw stil te leggen.
Gezien de stevige vrieskou van de laatste dagen, is de bodem opnieuw berijdbaar en is Groep Mouton bvba opnieuw gestart met de werken. Heylen bvba diende echter de werken tijdelijk stil te leggen gezien de bodem te hard was om de castaneapalen in het deelgebied 'Tobruk' in de grond te duwen.
Wegens de slechte staat van de bodem (te nat) werd beslist om de werken ter hoogte van de hoek Bron- en Zwinlaan tijdelijk stil te leggen.
Groep Mouton bvba start met de tweede fase van actie C.2, namelijk het vrijmaken van vochtige duinvalleien in het deelgebied ter hoogte van het bestaande knuppelpad (hoek Bron- en Zwinlaan). Deze werken worden samen uitgevoerd met de tweede fase van actie C.6, het creëren van een begrazingseenheid, zodat ook daar binnenkort grazers (Schotse Hoogslanders) de herstelde natuur in stand zullen houden. Deze werken zullen 288.365,5 € kosten en zullen hoogstwaarschijnlijk eind maart 2009 kunnen opgeleverd worden.
Van 17 tot 19 november 2008 vonf in Brussel het congres 'Protecting Europe's Nature - Learning from LIFE' waarbij verschillende LIFE-projecten werden voorgesteld. Niet alleen medewerkers van natuurverenigingen en ambtenaren van natuuradministraties van de Europese lidstaten, maar ook verschillende leden van de Europese Commissie waren op dit congres aanwezig. De laatste dag konden de deelnemers van het dit congres naarst het LIFE-project 'Liereman' (Turnhout), het LIFE-project 'Veengebied' (Saint-Hubert) ook het LIFE-project ZENO bezoeken. Een 45-tal mensen uit 17 verschillende Europese landen zakten af naar Knokke, waarbij ze in de voormiddag een toelichting kregen over ZENO door Evy Dewulf en in de namiddag een plaatsbezoek. En de reacties waren positief! Zo waren verschillende mensen geïnteresseerd in ons experimenteel begrazingsbeheer met de Duinengeiten en onze manier van communiceren (werfborden, infoavond,...)
Op donderdag 4 september zijn de natuurherstelwerken in Tobruk van start gegaan. Groep Mouton bvba is er gestart met het verwijderen van streekvreemde bomen (dennen en populieren), Heylen bvba zal daarna de nodige grondwerken, met o.a. het herinrichten van de voormalige zandwinningspoelen, uitvoeren. Door deze werken wordt het oorspronkelijke duinengebied in alle eer en glorie hersteld, waardoor de biodiversiteit weer zal toenemen!Deze werken zullen vermoedelijk tot eind november 2008 duren, maar zullen weinig tot geen hinder bieden voor de recreanten in het gebied.
Sinds dinsdag 19 augustus 2008 lopen er in het noordelijke begrazingsblok naast Shetlandpony's ook vier jonge Duinengeiten rond. Zij dienen samen in te staan voor het natuurbeheer in dit gebied. De Duinengeitjes kwamen er dankzij Steunpunt Levend Erfgoed die instaat voor de instandhouding van de oorspronkelijke rassen van landbouw- en neerhofdieren. Ze werden met plezier losgelaten door onze Vlaamse minister Hilde Crevits. Voor foto's, zie links, 'ZENO in beeld'.
Het Provinciaal Natuurpark Zwin staat op zaterdag 3 mei 'op stelten'! Ze zet met deze happening haar deuren van 9 tot 17 uur gratis open voor groot en klein. Een uitgestippelde route doorheen het park brengt je langs een 15-tal ‘stopplaatsen’. Daar schotelt men je gratis smaakmakertjes voor van alle workshops, wandelingen (ook in het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders', vertrek om 9u30 en 14u op de parking van het Zwin) en activiteiten die het Zwin aanbiedt aan haar bezoekers. Natuurlijk is ook ZENO aanwezig, u kunt hem vinden op het ANB-standje op de dijk van de Zwinvlakte! Voor meer info, zie www.weekvandezee.be
"In ‘de zwinduinen en –polders’ kunnen vanaf dit jaar de wandelaars en de ruiters genieten van een aantal nieuwe paden. Minister Crevits vindt het belangrijk dat zo veel mogelijk mensen, gaande van actieve wandelaars en fietsers, maar ook minder mobiele mensen, gezinnen met kinderwagens kunnen genieten van de natuur. Voor de wandelaars zijn een aantal extra onverharde paden voorzien, voor de ruiters is er een doorsteek en een pad omheen het Vlaams natuurreservaat voorzien. Het uitgangspunt voor de recreatieve ontsluiting die beschreven staat in het goedgekeurde beheerplan voor het Vlaams Natuurreservaat ‘De zwinduinen en –polders’ is de ‘integrale toegankelijkheid’, met andere woorden paden voor iedereen! " Voor meer informatie over de toegankelijkheid in het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders' in 2008, zie links toegankelijkheid in het VNR 'De Zwinduinen en -polders'.
De eerste Shetlandpony's lopen rond in het Noordelijke begrazingsblok! In het najaar krijgen ze gezelschap van enkele Duinengeiten. Het is nu aan hen om deze natuur te beheren. Zij hebben meer dan 30 ha ter beschikking, voor het welzijn en de gezondheid van deze dieren is het dan ook ten strengste verboden hen te voederen of te verstoren!
Het ruiterparcours langsheen het centrale betonpad is al voor het grootste deel vrijgemaakt in het najaar van 2007. Nu gaat men nog enkele struiken en bomen verwijderen ter hoogte van de Zwin- en Bronlaan, langsheen het resterende deel van het centraal betonpad en het deel ten oosten van de noordelijke begrazingseenheid. Dit alles in overeenstemming met het goedgekeurde beheerplan. Deze werken nemen maar enkele dagen in beslag. Het eindresultaat zal een nieuw parcours zijn voor de ruiters!
Tijdens de ZENO-wandeling, onder leiding van de wachter en het ZENO-team werden alle natuurherstelmaatregelen (wat reeds gebeurd is en wat nog zal gebeuren), het recreatief medegebruik,… toegelicht. Dit alles met één oog gericht op de natuur. Ondanks de koude regen was er toch een hoge opkomst (60 deelnemers !) en waren de reacties positief!
Het overtollige beton in het noorden van het Vlaams natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders' is allemaal uitgebroken. De rest van het beton die er nu nog ligt, dient in de toekomst vervangen te worden door een ander, natuurvriendelijker hard materiaal. Ook de werken in de Groenpleinduinen (herstel van vochtige duinvalleien) zijn reeds af. Heylen bvba is momenteel nog bezig met de aanleg van poelen in de noordelijke begrazingsblok (vermoedelijk tot 1 maart 2008).
De informatie-avond ZENO was een succes! Een hoge opkomst (+/- 300 mensen) en een leuk publiek.
Hazebrouck start met de eerste fase van de uitbraak van beton, waarbij het overbodig beton in het noorden van het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders'. Het duingebied is momenteel sterk versnipperd door betonwegen die gedurende WO II werden aangelegd door Duitse bezetters. Deze betonwegen zijn momenteel in zeer slechte staat, plaatselijk zijn ze verzakt of stuiven ze onder. Deze wegen zijn vaak ook te breed en te recht om er aangenaam op te wandelen of te wandelen. Verder leiden ze ook tot habitatfragmentatie. I.k.v. duurzaam kustbeheer werken afdeling Kust van het Agentschap voor Maritieme Dienstverlening en Kust (MD&K) en het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB) van de Vlaamse Overheid samen aan de realisatie van deze opbraakwerken.
Heylen bvba is gestart met het herstel van vochtige duinvalleien en poelen in de Groenpleinduinen en het noorden van het gebied. Dit gebeurt door duindoorn- en wilgenstruiken te verwijderen, daarna worden er plagwerken uitgevoerd en worden er enkele poelen gegraven. Deze werken zullen duren tot eind februari 2008. Omwille van uw veiligheid wordt het natuurreservaat op bepaalde dagen tijdelijk afgesloten. Tijdens het weekend zal het natuurreservaat wel altijd open zijn!
Mouton Groep bvba is gestart met het verwijderen van de Gewone esdoorn in de Groenpleinduinen. Deze boomsoort hoort niet thuis in het duinlandschap en vormt door zijn opslag en schaduw een bedreiging voor de typische duinvegetaties. Het hout van de verwijderde esdoorns zal worden gebruikt voor groene stroom. Deze werken zullen maar enkele dagen duren.
In het kader van 'Week van het bos' vindt op zondag 14 oktober 2007 opnieuw een natuurwandeling plaats met natuurwachter Koen Maréchal en het ZENO-team Piet Lozie en Evy Dewulf in het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders'. Afspraak om 14u aan het kruispunt Bronlaan - Graaf Léon Lippensdreef, nabij de Vlindertuin te Knokke. Niet te missen!
In het noorden van het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders' is men gestart met de creatie van de noordelijke begrazingseenheid. Er wordt een omheining geplaatst zodat de Shetlandpony's die er vanaf 2008 zullen rondlopen, niet op wandel gaan in de rest van Knokke. (voor foto's van de werken, zie ZENO in beeld). Omwille van deze grote werken, is de toegankelijkheid in het Vlaams Natuurreservaat beperkt tijdens de week. In het weekend zijn alle paden wel toegankelijk.
De werken aan de jumping zijn klaar en het resultaat mag gezien worden!
De eerste grote natuurherstelwerken van het LIFE-natuurproject ZENO zijn gestart! Dit moment werd ingehuldigd met een kleine persconferentie in Knokke. Deze eerste werken vinden plaats aan de voormalige jumping in het zuiden van het gebied. Om het herstel van een vochtige duinvallei mogelijk te maken, worden er enkele bomen gekapt en geknot, verdwijnt de prikkeldraadafsluiting en de betonresten, wordt er een poel aangelegd en wordt de bovenste voedselrijke humuslaag verwijderd. Op deze manier hopen we een plaats te bieden aan de beschermde Kamsalamander, Boomkikker en Rugstreeppad. Samen met de aanpalende poldergraslanden zal dit stukje natuur een aantrekkelijk leefgebied vormen voor vogels zoals de Grutto, Velduil, Kolgans, Kleine Rietgans, Smient,... Deze werken zullen € 22.240 kosten.
Het beheerplan voor het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders' is door onze kersverse Vlaams minister voor Natuurbehoud, Hilde Crevits goedgekeurd. Het beheerplan zal niet alleen leiden tot natuurherstel, maar ook tot een betere toegankelijkheidsregeling – wat meteen ook de aantrekkelijkheid van het reservaat verhoogt. Om het beheerplan te bekijken, zie ZENO - persberichten en publicaties.
Wandeling ‘Op stap met de natuurwachter’ met Koen Maréchal en het ZENO-team (Evy Dewulf en Piet Lozie) en Hannah Van Nieuwenhuysse (ontwerpster van het ZENO-project) was een succes! Het weer was prachtig, en er waren 20 mensen aanwezig!
Ook Piet Lozie, de landschapsdeskundige is van start gegaan!
Evy Dewulf is in dienst getreden als projectcoördinator!
Op 31 december 2006 werd Zeno, de zilverreiger, geboren in het Vlaams Natuurreservaat 'De Zwinduinen en -polders'. Binnenkort stelt hij zichzelf hier voor. U bent alvast uitgenodigd door ZENO en natuurwachter Koen Maréchal op 3 juni 2007 in het VNR Zwinduinen en -polders (Knokke-Heist) voor een wandeling uit de reeks 'Op stap met de natuurwachter'. Koen en Zeno zullen een antwoord geven op de vraag: 'Wie en wat is ZENO?' De wandeling start om 10u00 op het einde van de parking van het Provinciaal Natuurpark ‘Het Zwin’. Tot dan!