20-11-09
De zware watersnoden in het Verenigd Koninkrijk tonen de verwoestende kracht van het water. De klimaatsverandering doet het waterpeil stijgen en brengt nattere winters met zich mee. Vlaanderen bereidt zich hierop voor en werkt verder aan de uitvoering van het Sigmaplan. Dat plan beschermt het Zeescheldebekken tegen overstromingen. Terwijl het overstromingsrisico in vele landen toeneemt, zal het Zeescheldebekken na realisatie veiliger zijn dan ooit tevoren.
Veiligheid met rasse schreden vooruit
Het Zeescheldebekken heeft momenteel een overstromingskans van één op zeventig jaar. “Als er niets gebeurt, zou deze kans toenemen bij een stijgend waterpeil”, verduidelijkt afdelingshoofd ir. Wim Dauwe van Waterwegen en Zeekanaal NV. “Dankzij het Sigmaplan daalt het overstromingsrisico fors tegen 2030.”
De uitvoering van het ambitieuze plan gebeurt in verschillende fasen. Zo stijgt de veiligheid ook stap voor stap. Intussen zijn al twaalf overstromingsgebieden in gebruik en werkt Waterwegen en Zeekanaal NV hard aan het dertiende overstromingsgebied in Kruibeke. Na de realisatie van het overstromingsgebied Kruibeke-Bazel-Rupelmonde, voorzien in 2012, neemt de kans op overstromingen in het Zeescheldebekken al af tot één keer in 350 jaar. In de jaren die volgen zullen telkens nieuwe projectgebieden in werking treden, zodat het overstromingsrisico in het Zeescheldebekken steeds verder afneemt.
Overstromingskaarten
“De locatie van de overstromingsgebieden kozen we heel zorgvuldig uit”, zo vervolgt ir. Wim Dauwe. “Wetenschappers bouwden een computermodel van het hele Zeescheldebekken. Samen met economische, ecologische, sociaal-culturele studies bepaalde dit model waar de overstromingsgebieden nodig zijn en hoe hoog de dijken langs de Schelde en haar bijrivieren moeten zijn om het achterland optimaal te beschermen.” Overstromingskaarten uit de Vlaamse geschiedenis vormen mee de basis voor het computermodel. Door de rampscenario’s virtueel te herhalen, identificeerden de wetenschappers oplossingen voor het toekomstige waterbeheer. De verwachte zeespiegelstijging werd vanzelfsprekend meegenomen in de plannen.
Verhoogde dijken en overstromingsgebieden
De bouwstenen van het veiligheidsplan zijn dijken op een veilige hoogte en overstromingsgebieden. Enkel dijken verhogen en verstevigen is geen duurzame oplossing. De rivieren hebben meer ruimte nodig. Overstromingsgebieden vangen water op bij noodweer, zo daalt het waterpeil in de rivier. Zo zal deze rivier niet over de stevige dijk stromen die de woon- en industriezones beschermen. Wanneer het rivierpeil opnieuw daalt, laten uitwateringsconstructies het water uit de overstromingsgebieden terug in de rivier stromen.
Meer buffers bij hevige regenval
De klimaatverandering heeft ook een invloed op de neerslaghoeveelheid. Zo valt er meer neerslag in de winter en minder in de zomer. Ook hier biedt het Sigmaplan een antwoord op. Het richt verschillende overstromingsgebieden in als wetlands. Hoe deze natuurvorm bijdraagt tot de waterbeheersing, legt projectcoördinator ir. Lieven Nachtergale van het Agentschap voor Natuur en Bos uit: “Wetlands werken als sponsen die grote hoeveelheden winterse neerslag absorberen en het langzaam weer afgeven. Zo voorkomt het Sigmaplan ook overstromingen veroorzaakt door zware regenval.” In de zomer houden wetlands het vocht langer vast. “Dat heeft dan weer een positief effect op de biodiversiteit”, aldus ir. Lieven Nachtergale. Natuur en veiligheid gaan zo perfect samen.
Meer informatie vind je op www.sigmaplan.be.
Voor meer informatie over het Sigmaplan