Bermbeheerplan

Bermbeheerplan

Voor een ‘bermbeheerplan’ op zich is er geen wettelijke basis. Eigenlijk is een bermbeheerplan een aanvraag om af te wijken van het Bermbesluit (BVR 27 juni 1984 houdende maatregelen inzake natuurbehoud op de bermen beheerd door publiekrechtelijke rechtspersonen).

Het Bermbesluit is een uitvoeringsbesluit bij de Wet op het Natuurbehoud. Het is van toepassing op de bermen gelegen langs wegen, waterlopen en spoorwegen, in zoverre zij beheerd worden door publiekrechtelijke rechtspersonen. Dit besluit is niet gewijzigd door de nieuwe regelgeving rond natuurbeheerplannen en is dus nog altijd geldig.

Het Bermbesluit bepaalt dat bermen niet vóór 15 juni gemaaid mogen worden. Een eventuele tweede maaibeurt mag slechts uitgevoerd worden na 15 september. Het maaisel dient verwijderd te worden binnen de tien dagen na het maaien. Een afwijking van het bermbesluit wordt vooral gevraagd om af te wijken van deze maaidata.

Daarnaast werd in het bermbeheerplan soms ook een afwijking gevraagd op het verbod op het gebruik van pesticiden, bijv. voor de bestrijding van invasieve exoten.  Het oorspronkelijke artikel 2 over pesticidengebruik is echter geschrapt uit het Bermbesluit, via het BVR van 15 MAART 2013 houdende nadere regels inzake duurzaam gebruik van pesticiden in het Vlaamse Gewest voor niet-land- en tuinbouwactiviteiten en de opmaak van het Vlaams Actieplan Duurzaam Pesticidengebruik.

Voor afwijkingen op het verbod op pesticiden is de Vlaamse Milieumaatschappij nu bevoegd. Meer info op http://www.zonderisgezonder.be/pesticiden-gebruiken/afwijking-van-verbod.

Vroeger zijn er via de ‘Samenwerkingsovereenkomst Natuur’ subsidies verleend voor het opstellen van bermbeheerplannen. Het bermbeheerplan had dan de bedoeling om voor bepaalde waardevolle en te beschermen vegetaties in bermen, via aangepaste maaidata, tot een betere natuurkwaliteit te komen.  Die subsidie (i.c. de ‘Samenwerkingsovereenkomst Natuur’) bestaat nu niet meer.

De goedgekeurde nog lopende bermbeheerplannen blijven geldig tot de datum vermeld in het goedkeuringsbesluit.

Er zijn voor deze bermbeheerplannen geen decretaal verankerde overgangsmaatregelen om ze om te zetten naar een natuurbeheerplan.

Om het beheer van bermen te regelen zijn er voortaan twee opties:

  • Instappen in de nieuwe regeling voor natuurbeheerplannen. De algemene principes voor een natuurbeheerplan gelden dan:
    • Bij openbare terreinen moet het natuurbeheerplan minstens type 2 zijn. 
      • De beheerder moet dus streven naar de aanduiding van minstens 25% van de oppervlakte als natuurstreefbeeld.
      • De criteria voor geïntegreerd natuurbeheer moeten nageleefd worden.
      • De subsidieregeling voor natuurbeheerplannen is van toepassing. De subsidieregeling is opgehangen aan (het realiseren van) de natuurstreefbeelden. De oppervlakte van de bermen waar effectief ‘natuurstreefbeeld’ zal worden gerealiseerd, kan in aanmerking komen voor subsidie.
    • De vraag om af te wijken van de maaidata in het Bermbesluit kan dan geïntegreerd worden in het natuurbeheerplan.
    • Het natuurbeheerplan verleent in veel gevallen vrijstelling van vergunningsplicht.
  • Als het niet mogelijk is om een natuurbeheerplan type 2 op te stellen, kan er nog altijd zonder subsidie een bermbeheerplan opgesteld worden, dat dan ingediend wordt puur als een aanvraag om af te wijken van de maaidata in het Bermbesluit. Het ANB kan dan via een besluit van de adjunct-directeur AVES deze afwijking toestaan.